OGRZEJ SIĘ ZIELENIĄ

Energoflora

Przedsiębiorstwo Ogrodnicze "Energoflora" Lech Budzynowski sp.j
29-100 Włoszczowa
ul.Dworcowa 33
tel.041-3942703 lub kom.508-187-118
fax 022-6690779 mail:energoflora@energoflora.pl
Energia jest wszędzie

TOPINAMBUR



(Helianthus tuberosus)
- zwany słonecznikiem bulwiastym
Sprowadzony do Polski w XIX wieku jako roślina dekoracyjna. Jest łatwy w uprawie .



  Opis rośliny
  Agrotechnika
  Znaczenie gospodarcze



Opis rośliny

  Rośnie na każdej glebie i jest odporny na mróz i suszę. Łatwo rozmnaża się , głównie z bulw. Znajduje szerokie zastosowanie w różnych gałęziach przemysłu: jako roślina energetyczna, pastewna w żywieniu zwierząt lub warzywo w żywieniu człowieka
  Topinambur należy do rodziny astrowatych i jest blisko spokrewniony ze słonecznikiem zwyczajnym. Wysokość roślin waha się od 2 do 4 m, łodygi są wzniesione, o średnicy do 3 cm. Rośliny wytwarza ją podziemne rozłogi, na końcach których tworzą się bulwy o wypukłych oczkach i nieregularnym kształcie. Barwa skórki bulw może być biała, żółta lub czerwona o różnych odcieniach, aż do fioletowej. na górę

Agrotechnika

  Na skalę produkcyjną topinambur rozmnażany jest wyłącznie wegetatywnie przez bulwy. Podobnie jak inne rośliny okopowe, najlepiej udaje się na glebach średniozwięzłych, przewiewnych, o dużej zasobności składników pokarmowych i dostatecznej wilgotności. Posadzony jesienią wcześnie rozpoczyna wegetację i lepiej wykorzystuje zasoby wody pozimowej. Ma przy tym silniejszy system korzeniowy i szybciej zacienia glebę niż inne okopowe, może być wobec tego uprawiany na gorszych stanowiskach, mniej przydatnych do uprawy ziemniaków. Na glebach podmokłych i kwaśnych topinambur słabo plonuje. Zaletą tego gatunku (zwłaszcza w przypadku stanowisk trudnych do uprawy, np. na stoku) jest możliwość samoodnawiania się, co eliminuje konieczność corocznych nasadzeń. Przedplonem dla topinamburu mogą być wszystkie rośliny uprawne, a także niezbyt zachwaszczone odłogi, pod warunkiem przeprowadzenia starannej uprawy roli . Podobnie jak pod inne okopowe, warstwa orna musi być głęboka: na glebach bielicowych 25 cm, a na glinkach, lessach i murszach - do 30 cm. Ze względu na to, że topinambur może być uprawiany na tym samym stanowisku przez 3-4 lata, Sadzenie bulw można wykonać jesienią (XI-XII) lub wczesną wiosną (III-IV). Bulwy są odporne na niskie temperatury. Ukorzeniają się i kiełkują już w temperaturze gleby 4-5°C. Korzystniejszy wydaje się więc jesienny termin sadzenia, ponieważ rośliny wiosną rozpoczynają wegetację, zanim gleba obeschnie i nada się do mechanicznej uprawy. W efekcie okres wegetacji wydłuża się przynajmniej o 3 tygodnie, co korzystnie wpływa na plonowanie. Bulwy wysadza się sadzarką do ziemniaków lub ręcznie, jesienią na głębokość 10-15 cm lub wiosną na głębokość 5-10 cm. Rozstawa rzędów wynosi 0,7-1 m, odległość bulw w rzędach 50-60 cm. W tym przypadku potrzeba około 1,5 tony sadzeniaków na 1 ha. Przy niedostatku sadzeniaków rozstawę rzędów można zwiększyć nawet do 2 m, a w rzędzie wysadzać bulwy co 1 m. Zwiększa się wówczas dawkę nawozów, szczególnie azotowych, aby rośliny szybko okryły międzyrzędzia i zahamowały rozwój chwastów. Zabiegi pielęgnacyjne polegają na bronowaniu plantacji po wschodach, pieleniu międzyrzędzi w miarę potrzeby oraz obredlaniu. Jeżeli pole jest silnie zachwaszczone, można zastosować Treflan 240 EC w ilości 1 l/ha lub Afalon 50 WP - 1,2 kg/ha, zawsze jednak po uwzględnieniu zaleceń producenta. Po zwarciu łanu rośliny silnie zacieniają glebę i hamują rozwój chwastów. Topinambur nawozi się podobnie jak ziemniaki, jednak ze względu na koszty na ogół nie stosuje się obornika. Dawki nawozów ustala się w zależności od zasobności gleby i przedplonu. W przeciętnych warunkach zalecane są następujące dawki na 1 ha: 80-120 kg N, 60-80 kg P2O5 i 120-160 kg K2O. Nawożenie azotowe stosuje się zwykle w dwu równych dawkach: pierwszą przed sadzeniem (razem z fosforem i potasem), a drugą - kiedy rośliny mają około 50 cm wysokości Zbioru bulw dokonuje się zwykle późną jesienią, przed nastaniem mrozów; można także wykorzystać okresy odwilży w miesiącach zimowych. Do zbioru wykorzystuje się maszyny do kopania ziemniaków (np. kopaczki elewatorowe) lub wykonuje się go ręcznie na małych poletkach. Zbioru części nadziemnych można dokonać już w październiku (po zaschnięciu łodyg), stosując przy tym sieczkarnię samobieżną w zestawie z odpowiednimi przyczepami odwożącymi zielonkę na silos lub kosy spalinowe. Obecnie analizowana jest możliwość wykorzystania innych maszyn do zbioru. Jeśli planujemy wiosenny termin kopania bulw, to łodygi ścina się zimą w czasie mrozów, aby uniknąć ugniatania gleby z zimującymi w niej bulwami. Topinambur jest gatunkiem o bardzo wysokim potencjale produkcyjnym. Na żyznych glebach, przy dostatku wody, plony świeżej biomasy mogą dochodzić do 200 ton z ha, a plon samych bulw do 90 ton z ha. W warunkach polskich średni plon suchej masy waha się w granicach od 10 do 16 t/ha. na górę

Znaczenie gospodarcze

  Ze względu na duży potencjał plonowania i wszechstronną wartość użytkową biomasy topinamburu (części nadziemne i bulwy), należy przypuszczać, że jest to gatunek, który w przyszłości odegra ważną rolę w produkcji rolniczej i w ochronie środowiska. Bulwy posiadają różnorodne zastosowanie: -można je przeznaczyć do produkcji etanolu, wyrobów fruktozowych lub biogazu. -mogą być wykorzystane w żywieniu zwierząt na surowo bez konieczności parowania. -bulwy o białej skórce i regularnym kształcie mogą być także używane do celów kulinarnych. Liście i łodygi topinamburu : -stanowią karmę dla zwierząt gospodarskich. Nadają się także na kiszonki, są surowcem do produkcji pasz w postaci suszu lub granulatów. -sieczka z surowych łodyg jest dobrym podłożem do produkcji grzybów jadalnych (boczniak) oraz może być stosowana jako ściółka dla drobiu itp. -świeża masa części nadziemnych, zbierana nawet kilkakrotnie w sezonie wegetacyjnym, może posłużyć jako surowiec do produkcji biogazu i to zarówno zaraz po przewiędnięciu, jak i po zakiszeniu. Inną formą zastosowania tego gatunku jest rekultywacja gruntów zdewastowanych przez przemysł i gospodarkę komunalną. Łatwość i stosunkowo niski koszt założenia plantacji topinamburu i jego duże zdolności adaptacyjne do warunków glebowych stwarzają szansę na wzrost powierzchni plantacji obsadzanych tym gatunkiem. Realna możliwość uzyskiwania wysokich plonów przy niskich kosztach powoduje wzrost zainteresowania tym gatunkiem. Już obecnie obok plantacji prowadzonych przez koła łowieckie, nadleśnictwa czy parki narodowe istnieją tzw. plantacje energetyczne. Ze względu na potrzebę ochrony srodowiska najbardziej przyszłościowym kierunkiem wykorzystania topinamburu wydaje się być produkcja biomasy na cele energetyczne. Topinambur, jako gatunek mający ogromną zdolność wiązania energii słonecznej i przetwarzania jej na masę biologiczną, może być wykorzystany jako roślina energetyczna do bezpośredniego spalania i do produkcji biogazu (również po zakiszeniu). Natomiast zaschnięte na pniu części nadziemne mogą służyć do bezpośredniego spalania lub produkcji brykietów opałowych bez konieczności dosuszania. na górę


MISKANTUS ŚLAZOWIEC TOPINAMBUR WINOROŚL ROŚLINY OZDOBNE PARTNERZY GALERIA OFERTA